Blog - naukowy WWFiS (9)

       Badania rozwoju fizycznego dzieci i młodzieży miały i nadal mają duże znaczenie poznawcze oraz praktyczne. Wiedza zdobyta w tym zakresie ukierunkowuje działania lekarzy, antropologów i nauczycieli wychowania fizycznego. Z badań dzieci 5 -letnich przeprowadzonych w latach 2015-2016 na terenie 12 przedszkoli w Białej Podlaskiej wynika, że poziom rozwoju fizycznego badanych dziewcząt i chłopców oceniany na podstawie wysokości, masy ciała, pomiarów długościowych, szerokościowych i obwodów poszczególnych części ciała nie odbiega w sposób zasadniczy od poziomu cech morfologicznych dzieci w tym wieku z innych regionów Polski. Stwierdzono jednak, że u około 30 % dziewcząt i chłopców wystąpiły zaburzenia w proporcjach wagowo—wzrostowych, zarówno w postaci niedowagi (ponad 12% badanych), jak i nadmiernej masy ciała (nadwagi lub otyłości). Otyłość występowała częściej u dziewcząt niż u chłopców. W stosunku do badań ogólnopolskich odsetek bialskich dziewcząt z nadwagą był wyższy, natomiast otyłość występowała częściej w badaniach ogólnopolskich, zarówno wśród dziewcząt, jak i chłopców. Zaobserwowane zaburzenia w rozwoju fizycznym u niektórych bialskich 5-latków mogą wynikać z niewłaściwego trybu życia, w tym niedostatecznej aktywności fizycznej i nieprawidłowego sposobu odżywiania. Stwierdzono, że tylko 19% dziewcząt i 12% chłopców uczestniczyło w nieobowiązkowych zajęciach ruchowych organizowanych w przedszkolu oraz 29% dziewcząt i 22% chłopców w zajęciach realizowanych poza przedszkolami. U większości badanych dzieci należałoby skorygować codzienną dietę, ponieważ zaobserwowano w niej zbyt małą podaż tłuszczów, wapnia, potasu, i witaminy E oraz zbyt duże spożycie białka, węglowodanów, sodu, witaminy A i kompleksu witamin B.

Kierownik projektu DS. 246 dr hab. prof. AWF Krystyna Górniak

Realizatorzy zadania: dr hab. prof. AWF Helena Popławska, dr Agnieszka Dmitruk, dr Wojciech Hołub

poniedziałek, 18 wrzesień 2017 07:19

Olimpic Wightlifting

Napisała

Słyszałeś o Olimpic Wightlifting? Próbowałeś swoich sił w rwaniu i podrzucie sztangi. Na pewno się ze mną zgodzisz, że obok techniki niezbędne jest wypracowanie odpowiedniego poziomu siły w poszczególnych zespołach mięśniowych. Z grupą zawodników wyczynowo uprawiających podnoszenie ciężarów prowadzimy od dwóch lat badania zmian możliwości siłowych poszczególnych zespołów mięśniowych. Możemy wskazać istotne zależności między zmianami maksymalnych momentów sił mięśniowych w statyce a rezultatami osiąganymi w ćwiczeniach stosowanych w Olimpic Weightlifting.

Jeżeli chcesz podnosić większe ciężary w rwaniu (SNATCH) pamiętaj o zespołach zginaczy i prostowników stawu biodrowego, nie zapomnij również o prostownikach tułowia. Praca nad tymi zespołami mięśniowymi pozwoli Ci poprawić także swoje rekordy w podrzucie sztangi (CLEAN and JERK).

Jeśli interesuje Cię jakie jeszcze znaleźliśmy inne zależności zapraszam do lektury - zobacz

Choroba nowotworowa stanowi w Polsce poważny problem zdrowotny: jest najczęstszą przyczyną zgonów ludzi przed 65 rokiem życia i drugą, po chorobach serca, przyczyną zgonów w Polsce ogółem. Jakkolwiek nowotwory dotyczą przede wszystkim ludzi dorosłych, to w Polsce notuje się około 1100-1200 nowych zachorowań rocznie wśród dzieci i młodzieży do ukończenia 17 roku życia.

Jedną z niedocenianych możliwości prewencji pierwotnej i wtórnej chorób nowotworowych stanowi aktywność fizyczna. Wiemy, że istnieje współzależność między odpowiednio dobraną aktywnością fizyczną, a zachorowalnością przede wszystkim na nowotwory piersi, układu moczowo-płciowego, pokarmowego, płuc i krtani.

Aktywność ruchowa jest zagadnieniem bardzo ważnym zwłaszcza z punktu widzenia dzieci i młodzieży dotkniętych problemem choroby nowotworowej, ponieważ większość z nich zostaje wyleczona i wraca w miarę możliwości do życia sprzed choroby. Wiemy, że ćwiczenia fizyczne w przypadku tej grupy dzieci mogą pełnić szereg ważnych funkcji: począwszy od pomnażania zdrowia i wyrównywania niedostatków wynikających z choroby, poprzez podnoszenie poziomu ich sprawności i rehabilitację, aż do wspomagania procesów adaptacji do otoczenia i zapobiegania nawrotom choroby. Tymczasem w Polsce przez wiele lat pacjentom z nowotworami zalecano unikanie intensywniejszej aktywności fizycznej, co skutkowało przede wszystkim zwalnianiem dzieci i młodzieży z lekcji wf czy niedopuszczaniem do uczestnictwa w różnych formach zorganizowanej turystyki.

Choroba nowotworowa blokuje wprawdzie aktywność fizyczną dziecka, a czasem wręcz przez pewien czas ją uniemożliwia, ale kiedy jej symptomy ustępują lub też stają się  mniej uciążliwe dla dziecka, eliminowanie aktywności ruchowej z jego życia staje się .... szkodliwe. Choroba wprawdzie często uniemożliwia dziecku uczestnictwo w aktywnych formach np. wychowania fizycznego, ale nie powinna ona stanowić podstawy do zupełnego zwolnienia z tych zajęć. Słaba sprawność fizyczna, wątła sylwetka, brak masy ciała, zmniejszająca się pojemność wydechowa często współwystępują u dzieci z chorobami przewlekłymi z jednej strony jako efekt choroby, a z drugiej jako wynik zwalniania ich z lekcji wf-u.

Wychowanie fizyczne jest jednym z przedmiotów szkolnych, który skoncentrowany jest wokół pomnażania zdrowia, tym bardziej niezrozumiałe w tym kontekście jest eliminowanie z tego procesu osób, których zdrowie jest poważnie zagrożone lub też cierpiących na różnego typu niedostatki w tym zakresie. Czy możemy jednak odpowiedzialność za ten stan rzeczy przenieść wyłącznie na lekarzy czy rodziców? Niestety często za to, że dziecko z chorobą przewlekłą nie uczestniczy w lekcjach wychowania fizycznego odpowiada sam nauczyciel wf-u, który czując ogromną odpowiedzialność za takiego ucznia boi się, że może nie sprostać wyzwaniu. Badania dowodzą, że nauczyciele wychowania fizycznego mają szereg obaw w związku z uczestnictwem dziecka przewlekle chorego w ich lekcjach i dlatego nie są przekonani, że należy je zachęcać do tego typu aktywności. Strach ten podbudowany jest zwykle brakiem ich przygotowania do pracy z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych. Nie znają specyfiki różnych zaburzeń, w związku z czym nie potrafią określić czy odczytać potrzeb ucznia i dostosować do nich ćwiczeń na lekcji, nie znają zasad udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej.

Koncentrujemy zatem nasze badania wokół oceny uczestnictwa w różnych formach kultury fizycznej dzieci i młodzieży w wieku szkolnym po przebytej chorobie nowotworowej zakładając jednocześnie, że rozpoznanie potrzeb w tym zakresie posłuży do opracowania projektu przedmiotu, przygotowującego nauczycieli wychowania fizycznego do pracy z dzieckiem przewlekle chorym ze szczególnym uwzględnieniem dzieci i młodzieży z chorobami nowotworowymi. Uzyskane wyniki badań z pewnością wykorzystane zostaną do uzasadnienia potrzeby tego typu przedsięwzięcia.

(Badania statutowe DS. 251)

Istnieje wiele teorii nauczania czynności ruchowych opisujących proces uczenia się z punktu widzenia różnych dziedzin nauki w celu określenia praw i czynników decydujących o sprawności tego procesu. Dotychczas nie ustalono jak jest skuteczność stosowania różnych rodzajów informacji zwrotnych w nauczaniu i doskonaleniu ćwiczeń gimnastycznych o różnej złożoności i stopniu trudności. Nie wiadomo jak skuteczne będzie nauczanie jeżeli informacja zwrotną otrzymywana będzie  tylko o kluczowe elementy techniki. Skuteczność nauczania i doskonalenia techniki zależy nie tylko od ilość, ale również treści informacji zwrotnej. Wiedza o poprawności wykonania kluczowych elementów techniki  ćwiczeń gimnastycznych wydaje się być najważniejsza. Zidentyfikowanie kluczowych elementów techniki ćwiczeń i układów jest w ciąż aktualnym problemem. Z doświadczenia wiemy, że na najwyższym poziomie zaawansowania sportowego, szczególnie w okresie startowym, intencjonalna wydaje się dla zawodnika ta informacja, która na bieżąco pozwala dokonywać korekty w technice sportowej. Wdrożenie do procesu szkolenia zawodników gimnastyki podejścia opartego na doskonaleniu poprawności wykonania kluczowych elementów techniki ćwiczeń i układów gimnastycznych pozwoli nie tylko zwiększyć skuteczność nauczania ale również zminimalizować urazowość.   

            Na podstawie biomechanicznej analizy dokonano identyfikacji kluczowych elementów techniki sportowej występujących zarówno w ćwiczeniach jak i układach gimnastycznych.

            Szczegółowej analizie poddano trzy elementy kluczowe w technice sportowej ćwiczeń gimnastycznych: układ ciała rozruchowy, układ ciała postępowo-obrotowy, układ ciała w momencie lądowania.

            Pierwszy badany element występuje w fazie przygotowawczej, jest to układ ciała rozruchowy, drugi to układ ciała postępowo - obrotowy, występuje w fazie głównej, zaś trzeci układ ciała w momencie lądowania występuje w końcowej fazie struktury ruchu.

            Przyjęto, że układ ciała rozruchowy to biomechanicznie optymalne położenie bioogniw ciała w ostatnim momencie fazy przygotowawczej bezpośrednio przed wyskokiem lub zeskokiem. Układ ciała postępowo – obrotowy określa element fazy głównej ćwiczenia. Układ ciała w momencie lądowania, to kolejny analizowany element techniki. Jest to układ rozpoczynający się od momentu kontaktu nóg z podłożem do zakończenia ruchów amortyzacyjnych.

            Badania przeprowadzone na gimnastyczkach klasy mistrzowskiej pozwoliły uzyskać dane o wzorcowych wskaźnikach biomechanicznych (czas wykonania, prędkości wypadkowe, kąty stawowe) węzłowych elementów techniki ćwiczeń gimnastycznych, co pozwoliło z większym prawdopodobieństwem dobrać skuteczne środki doskonalące technikę sportową.   

            Identyfikacja węzłowych elementów ćwiczeń gimnastycznych umożliwiła realizację głównego celu pracy, którym była ocena efektywności eksperymentalnego programu treningu w nauczaniu i doskonaleniu wybranych ćwiczeń gimnastycznych.

            Na podstawie uzyskanych danych stwierdzono, że nauczanie ćwiczeń gimnastycznych przy użyciu informacji zwrotnej o błędach w kluczowych elementach okazuje się skuteczniejsze od informacji zwrotnej o wszystkich błędach popełnianych

 

     Kapitał ludzki (kl) definiuje się jako zasób wiedzy, umiejętności, zdrowia i energii witalnej człowieka, określający zdolność człowieka do pracy, umiejętność adaptacji do zmian w otoczeniu oraz możliwość kreacji nowych rozwiązań. Zakładając, że zdrowie stanowi jedną ze składowych kapitału ludzkiego, analizą objęto postawy prozdrowotne studentów z obszaru nauk o zdrowiu. Badania ankietowe przeprowadzono wśród studentów naszej Filii (N=191) i Uniwersytetu Medycznego w Lublinie (N=166). Ustalono, że ponad połowa badanych deklaruje prowadzenie zdrowego stylu życia, przy czym deklaracje takie częściej pochodziły od studentów AWF (73% vs. 426% - UM).
     Ciekawe wydają się wyniki analizy porównawczej wskaźników zdrowego stylu życia studentów w zależności od środowiska akademickiego. Wyniki badań pokazały, że różnice istotne statystycznie dotyczyły jedynie dwóch aspektów, tj. aktywności fizycznej (czas poświęcany na sport i rekreację ruchową poza zajęciami obowiązkowymi) oraz czasu przeznaczanego na sen. W obu przypadkach wyniki przemawiały na korzyść studentów AWF.
     Dużo o stylu życia badanych mówią wyniki dotyczące stosowania używek w obu analizowanych środowiskach (ryc. 1). I tak, wśród reprezentantów obu uczelni stosunkowo często deklarowano spożywanie alkoholu, w tym także alkoholi mocnych. Blisko co piąty badany z Filii AWF i znacznie mniejszy odsetek studentów UM w Lublinie przyznało się do stosowania narkotyków.

Ryc. 1. Stosowanie używek wg deklaracji badanych (dane w %)* - różnica istotna statystycznie, p<0,05
Zaprezentowano fragmenty pracy Buchta K., Jakubiak M., Skiert M., Wilczewski A., Różnorodność stylów życia a wartość kapitału ludzkiego studenta, opracowanie złożone do druku.

     Istotnym aspektem zdrowego stylu życia jest umiejętność radzenia sobie ze stresem, którego głównym źródłem są – zdaniem badanych - studia i studiowanie. Na wysoki poziom stresu związanego z samym uczestnictwem w procesie studiowania wskazali istotnie częściej studenci UM (77,7% vs. 41,4% - AWF).

Ryc. 2. Sposoby walki ze stresem badanych (dane w %)* - różnica istotna statystycznie, p<0,05

     Badanych poproszono także o wskazanie sposobów walki ze stresem, na jaki byli narażeni w różnych sytuacjach w trakcie studiów. Analiza opinii respondentów pokazała, że studenci bialskiej Filii częściej wykorzystują w tym celu różne formy aktywności fizycznej, zaś medycy – spotkania towarzyskie „w realu” i w sieci (ryc. 2).

Zaprezentowano fragmenty pracy Buchta K., Jakubiak M., Skiert M., Wilczewski A., Różnorodność stylów życia a wartość kapitału ludzkiego studenta, opracowanie złożone do druku.

 

     Zakończyły się badania realizowane w ramach projektu badawczego, którego kierownikiem był dr Dariusz Gierczuk. W realizacji projektu uczestniczyli również: doc. dr Zbigniew Bujak, dr Katarzyna Rutkowska, dr Igor Cieśliński, mgr Dariusz Czubak. Projekt badań był powiązany z dyscypliną naukową stanowiącą przedmiot działalności statutowej jednostki (teoria sportu). Dzięki niemu pogłębiona została wiedza odnośnie uwarunkowań sukcesu sportowego w wymiarze interdyscyplinarnym. Uzyskane dane stanowią cenne wskazówki do pracy szkoleniowej w obszarze głównie planowania i kontroli treningu sportowego zapaśniczek i zapaśników.
     Celem badań było zdobycie wiedzy na temat czynników warunkujących osiąganie wysokich wyników sportowych przez zapaśniczki i zawodników stylu wolnego i klasycznego. Badania przeprowadzono na wysoko kwalifikowanych zapaśniczkach (n=50) i zapaśnikach stylu klasycznego (n=50) i wolnego (n=50). Ocenie poddano wybrane grupy czynników: strukturalnych, kondycyjnych, technicznych, psychomotorycznych i psychologicznych.
     Ustalono, że zawodniczki i zawodnicy zdobywający medale charakteryzowali się istotnie wyższym poziom czynników technicznych i kondycyjnych oraz pojedynczych czynników strukturalnych i psychologicznych od swoich rówieśników nie zdobywających medale. U zawodników stylu klasycznego czynnikami najbardziej sprzyjającymi uzyskaniu wyniku okazały się umiejętności techniczne wykonywane w pozycji niskiej, u zapaśników stylu wolnego i zapaśniczek umiejętności wykonywane w pozycji wysokiej. Ponadto istotnymi czynnikami okazały się zdolności kondycyjne o charakterze wytrzymałościowo-siłowym oraz niektóre parametry strukturalne np. obwód ramienia. Zapaśnicy zdobywający medale odznaczali się od swoich rówieśników nie zdobywających medale istotnie wyższym poziomem inteligencji emocjonalnej oraz niższym odczuwaniem stresu w aspekcie unikania walki. Zaobserwowano również, że czas reakcji oraz czas ruchu zmieniał się pod wpływem wysiłku startowego. U zawodników z wyższymi osiągnięciami sportowymi odnotowano podczas walki mniejszy spadek reakcji prostej oraz większą liczbą przeprowadzonych akcji techniczno-taktycznych. Największą siłą zależności z czasem reakcji i czasem ruchu odznaczała się liczba działań techniczno-taktycznych przeprowadzonych podczas trzeciej rundy walki sportowej. Szybka reakcja stanowi zatem istotny czynnik warunkujący wynik sportowy zapaśników, który ujawnia się przy submaksymalnej intensywności wysiłku podczas walki sportowej. Ustalono również, że dalsze badania należy skoncentrować na poszukiwaniu czynników sukcesu sportowego w kontekście kategorii wagowej i zaawansowania sportowego zawodników, którzy odnoszą sukcesy również na arenie międzynarodowej. Obserwacją (oceną) powinna zostać większa ilość czynników, np. genetycznych, energetycznych czy kondycyjnych (sprawność specjalna).
     W ramach badań dokonano również analizy zawodów sportowych oraz przygotowano publikacje z wybranych materiałów badań. Częściowe wyniki przedstawiono na trzech konferencjach międzynarodowych.
     Szczegółowe informacje odnośnie wyników badań można znaleźć w poniższych publikacjach, które powstały w trakcie realizacji projektu:

  1. Rutkowska K., Gierczuk D. [2014]: Locus of control in specific sports situations in beginner wrestlers. Ido Movement for Culture. Journal of Martial Arts Anthropology 14(3), 33-41.
  2. Gierczuk D, Bujak Z. [2014]: Reliability and accuracy of Batak Lite tests used for assessing coordination motor abilities in wrestlers. Polish Journal of Sport and Tourism. 21(2), 72-81.
  3. Rutkowska K., Gierczuk D., Bujak Z. [2015]: Rationale for mental training of elite wrestlers. Conference Proceedings, 1st World Congress, September 17-19, 2015 Częstochowa (ed. R.M. Kalina). Archives of Budo, vol.1, 85 – 91.
  4. Rutkowska K., Gierczuk D. [2016]: Młodzież w sytuacjach trudnych – na przykładzie zawodników uprawiających zapasy i nietrenujących uczniów. Wyzwania i zagrożenia adolescencji (red.) Wiesław Poleszczak. 179-195.
  5. Gierczuk D., Lyakh V., Sadowski J., Bujak Z. [2016]: Speed of Reaction and Fighting Effectiveness in Elite Greco-Roman Wrestlers. Percept Mot Skills, 124(1), 200 – 213.

     Osteoporoza została uznana przez Światową Organizację Zdrowia za chorobę cywilizacyjną. Jest to choroba w przebiegu której dochodzi do zaniku tkanki kostnej, w konsekwencji czego zwiększa się częstość występowania złamań. Najczęstsze i najwcześniejsze są złamania kręgów, z których tylko 25-30 proc. objawia się w postaci ostrego bólu. Inną szczególnie groźną konsekwencją osteoporozy jest złamanie bliższego końca kości udowej. W jego wyniku 50 proc. poszkodowanych traci zdolność samodzielnego poruszania się, a co piąta kobieta i co trzeci mężczyzna umiera w pierwszym roku po złamaniu. Mężczyźni są przekonani, że oni nie chorują na osteoporozę, niestety ta choroba dotyczy również ich. Coraz częściej nie dbają oni o zdrowie i kondycję fizyczną, prowadzą siedzący tryb życia, sięgają po różnego rodzaju używki, źle się odżywiają, a to wszystko sprawia, że coraz bardziej narażeni są na złamania kości związane z osteoporozą.
     Szkielet jest nie tylko rusztowaniem, na którym opiera się całe ciało. To żywa tkanka, która nieustannie się zmienia – równocześnie bowiem przybywa i ubywa nam kości, jednocześnie budujemy tkankę kostną i ją „wchłaniamy”. Pierwsze 20 lat życia jest kluczowe dla osiągnięcia 90% tzw. szczytowej masy kostnej, czyli maksymalnej masy tkanki kostnej jaką może osiągnąć organizm. W wieku 25-30 lat następuje okres równowagi, potem zaczyna dominować już tylko jej ubytek. Masa kośćca w wieku podeszłym zależy od masy kośćca w wieku dojrzałym, a także od tempa jej ubytku. Jeżeli gęstość kości spada poniżej pewnego progu, ryzyko złamania znacznie wzrasta.
     W związku z powyższym zaprosiliśmy do wzięcia udziału w badaniu mężczyzn o zróżnicowanym poziomie aktywności fizycznej (studenci kierunku wychowanie fizyczne i fizjoterapia oraz zawodników różnych dyscyplin sportowych – zapasy, gry zespołowe, MMA) będących w wieku 18-24 lata tj. w okresie życia ważnym dla osiągania wysokiej szczytowej masy kostnej. W badaniu określono stopień mineralizacji i gęstości tkanki kostnej metodą DEXA, oraz czynniki mające wpływ na jej jakoś, takie jak: obecny sposób żywienia, aktywność fizyczną oraz predyspozycje genetyczne. W chwili obecnej posiadamy wyniki badań 130 mężczyzn, które niestety potwierdzają wyniki uzyskane przez inne ośrodki naukowe (polskie i zagraniczne) zajmujące się tą problematyką, a mianowicie, iż wśród przebadanych mężczyzn, wielu już w tym wieku ma obniżoną masą kostną. Dalsze analizy wykażą co jest przyczyna tego stanu. Ale już wiadomo, że na pewno jest to w większości siedzący ryb życia oraz nieprawidłowe odżywianie.
     A więc Panowie zalecenia na już są następujące:

  1. Dbaj o dobrą dietę - podczas układania planu żywienia warto zwrócić uwagę na to, by nie zabrakło w nim wartości odżywczych, witamin i minerałów. Białko, wapń oraz witamina D - to są składniki, o których musimy pamiętać. Dlatego warto sięgać po drób, ryby, nabiał czy np. szpinak.
  2. Nie pal, nie pij - Palenie papierosów to nałóg, który może przyspieszyć występowanie zmian osteoporotycznych. Z kolei jeśli przygodę z alkoholem rozpoczniemy w młodym wieku, zagrożenie zwiększy się jeszcze bardziej. Pamiętajmy, że wino, piwo czy drink nie pozostają bez wpływu na hormony, wypłukują również wapń.
  3. Pamiętaj o aktywności - Ważne jest to, by kości i mięśnie były mocne przez cały czas. Jeśli przez większość życia nie jesteśmy aktywni, zwiększa się szansa na to, że będziemy mieć problemy z osteoporozą. Dlatego warto pamiętać o tym, aby aktywność fizyczna towarzyszyła nam w każdym momencie życia.

Pozdrawiam - Kierownik Badań Statutowych - DS. 248

Oczywiście regularnie ćwiczyć... Aby precyzyjnie trafić w miejsce odbicia (belkę), skoczkowie w dal sterują – skracają i wydłużają długość swoich kroków. Umiejętność tę doskonali się latami. Jest jednak inny prosty sposób, który może nam w tym wydatnie pomóc. Wystarczy – około 5 kroków przed odbiciem, obok rozbiegu – ustawić dobrze widoczny znacznik, który ułatwia sterowanie długością kroku biegowego. Do takich wniosków doszliśmy, po badaniach przeprowadzonych na studentach kierunku wychowanie fizyczne. W czasie skoków, w których wykorzystywano znacznik, dokładność odbicia wzrastała w porównaniu z sytuacją kiedy tego znacznika nie było.

Makaruk, H., Starzak, M., López, J. L. (2016). The role of a check-mark in step length adjustment in long jump. Journal of Human Sport and Exercise, 10(3).

Odpowiednio pokierowana koncentracja uwagi umożliwia efektywniejsze wykonanie zadania. Zgłębieniem tego problemu zajęliśmy się w pracy „The role of vision and movement automization on the focus of attention effect”, która została opublikowana w amerykańskim czasopiśmie Journal of Motor Learning and Development. W badaniach udział wzięli studenci kierunku wychowanie fizyczne, których poproszono o wykonanie trzech serii skoków z użyciem skakanki. Za każdym razem uczestnicy badań otrzymywali inną instrukcję dotyczącą koncentracji uwagi. W pierwszej sytuacji polecono im skupienie się na rączkach skakanki, w drugiej na ruchu nadgarstków, trzecia instrukcja brzmiała „wykonaj zadanie jak najlepiej”. Najlepsze rezultaty ćwiczący uzyskali, kierując swoją uwagę na rączkach skakanki – popełniali wtedy najmniej błędów, szybciej odbijali się od podłoża, skoki wykonywali rytmiczniej. W ten sposób potwierdziliśmy hipotezę, iż w czasie wykonywania czynności ruchowej (np. skoków na skakance) lepiej kierować uwagę na elemencie zewnętrznym otoczenia niż na swoim ciele. Innymi słowy, jeżeli chcesz efektywnie skakać na skakance – dynamicznie i płynnie, jednocześnie popełniając jak najmniej błędów, to koncentruj się na ruchu skakanki, a nie na ruchach swoich dłoni czy swoich stopach. Ta sama zasada dotyczy wielu innych czynności ruchowych np. rzutu do kosza (koncentruj się na piłce/obręczy) – nie na ruchu nadgarstka.

Porter J.M., Makaruk H., Starzak M. (2016) The role of vision and movement automization on the focus of attention effect. Journal of Motor Learning and Development, 4(2): 152-168.